Προτεινόμενο διαγώνισμα αδιδάκτου κειμένου αρχαίων ελληνικών

Α. Να μεταφράσετε το ακόλουθο κείμενο:

νῦν οὖν, ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖοι, πολλοῦ δέω ἐγὼ ὑπὲρ ἐμαυτοῦ ἀπολογεῖσθαι, ὥς τις  ἂν οἴοιτο, ἀλλὰ ὑπὲρ ὑμῶν, μή τι ἐξαμάρτητε περὶ τὴν τοῦ [30e] θεοῦ δόσιν ὑμῖν ἐμοῦ καταψηφισάμενοι. ἐὰν γάρ με ἀποκτείνητε, οὐ ῥᾳδίως ἄλλον τοιοῦτον εὑρήσετε, ἀτεχνῶς ―εἰ καὶ γελοιότερον εἰπεῖν― προσκείμενον τῇ πόλει ὑπὸ τοῦ θεοῦ ὥσπερ ἵππῳ μεγάλῳ μὲν καὶ γενναίῳ, ὑπὸ μεγέθους δὲ νωθεστέρῳ καὶ δεομένῳ ἐγείρεσθαι ὑπὸ μύωπός τινος, οἷον δή μοι δοκεῖ ὁ θεὸς ἐμὲ τῇ πόλει προστεθηκέναι τοιοῦτόν τινα, ὃς ὑμᾶς ἐγείρων καὶ πείθων καὶ ὀνειδίζων ἕνα ἕκαστον [31a] οὐδὲν παύομαι τὴν ἡμέραν ὅλην πανταχοῦ προσκαθίζων. τοιοῦτος οὖν ἄλλος οὐ ῥᾳδίως ὑμῖν γενήσεται, ὦ ἄνδρες, ἀλλ’ ἐὰν ἐμοὶ πείθησθε, φείσεσθέ μου·

Πλάτωνος, Ἀπολογία Σωκράτους, 30d – 31b

Μον.: 20

B.

1α. Να γράψετε τους ζητούμενους ονοματικούς & αντωνυμικούς  τύπους:

τις: ονομαστική πληθυντικού αριθμού ουδετέρου γένους

δόσιν: δοτική ενικού & πληθυντικού αριθμού

τοιοῦτον: δοτική πληθυντικού αριθμού θηλυκού γένους

μεγέθους: : δοτική ενικού & πληθυντικού αριθμού

ἕνα: ίδια πτώση κι αριθμό στο θηλυκό γένος

ἐμοὶ: ίδιο τύπο στο γ΄ πρόσωπο

Μον.: 4

1β. πολλοῦ, ῥᾳδίως, ἀτεχνῶς: Να γράψετε (στον ίδιο τύπο) τα παραθετικά του επιθέτου και των επιρρημάτων .

Μον.: 2

2. Να γράψετε τους ζητούμενους ρηματικούς τύπους:

ἀπολογεῖσθαι: β΄ ενικό προστακτικής ενεστώτα

οἴοιτο: ίδιο τύπο σε παθητικό αόριστο

ἐξαμάρτητε: ίδιο πρόσωπο οριστικής ίδιου χρόνου

καταψηφισάμενοι: ίδιο τύπο σε μέλλοντα

ἀποκτείνητε: απαρέμφατο αορίστου, ίδιας φωνής

εὑρήσετε: ίδιο τύπο σε αόριστο β΄

εἰπεῖν: β΄ ενικό προστακτικής,  ίδιων χρόνου & φωνής

προστεθηκέναι: ίδιο τύπο σε αόριστο β΄ , ίδιων χρόνου & φωνής

ἐγείρων: ίδιο τύπο σε αόριστο, ίδιας φωνής

πείθων: β΄ ενικό προστακτικής αορίστου α΄, ίδιας φωνής

Μον.: 5

3α. ἐὰν γάρ με ἀποκτείνητε, οὐ ῥᾳδίως ἄλλον τοιοῦτον εὑρήσετε: Να αναγνωρίσετε τον υποθετικό λόγο και να τον μεταφέρετε στο είδος του μη πραγματικού.

Μον.: 3

3β. καταψηφισάμενοι: Να αναγνωρίσετε το συντακτικό ρόλο της μετοχής και να την αναλύσετε σε  ισοδύναμη δευτερεύουσα πρόταση.

Μον.: 3

3γ. μή τι ἐξαμάρτητε περὶ τὴν τοῦ θεοῦ δόσιν ὑμῖν ἐμοῦ καταψηφισάμενοι / οἷον δή μοι δοκεῖ ὁ θεὸς ἐμὲ τῇ πόλει προστεθηκέναι τοιοῦτόν τινα: Να αναγνωρίσετε πλήρως τις δευτερεύουσες προτάσεις.

Μον.: 3

Σημ.: Τις απαντήσεις των κριτηρίων μπορείτε να τις βλέπετε εδώ.

Διαγώνισμα αδιδάκτου κειμένου αρχαίων ελληνικών

Α. Να μεταφράσετε το παρακάτω κείμενο:

εἰ πάντες ἤθελον οἱ παιδεύειν ἐπιχειροῦντες ἀληθῆ λέγειν, καὶ μὴ μείζους ποιεῖσθαι τὰς ὑποσχέσεις ὧν ἔμελλον ἐπιτελεῖν, οὐκ ἂν κακῶς ἤκουον ὑπὸ τῶν ἰδιωτῶν∙ νῦν δ᾽ οἱ τολμῶντες λίαν ἀπερισκέπτως ἀλαζονεύεσθαι πεποιήκασιν ὥστε δοκεῖν ἄμεινον βουλεύεσθαι τοὺς ῥᾳθυμεῖν αἱρουμένους τῶν περὶ τὴν φιλοσοφίαν διατριβόντων. Τὶς γὰρ οὐκ ἃν μισήσειεν ἅμα καὶ καταφρονήσειε πρῶτον μὲν τῶν περὶ τὰς ἔριδας διατριβόντων, οἳ προσποιοῦνται μὲν τὴν ἀλήθειαν ζητεῖν, εὐθὺς δ᾽ ἐν ἀρχῇ τῶν ἐπαγγελμάτων ψευδῆ λέγειν ἐπιχειροῦσιν; Οἶμαι γὰρ ἅπασιν εἶναι φανερὸν ὅτι τὰ μέλλοντα προγιγνώσκειν οὐ τῆς ἡμετέρας φύσεώς ἐστιν, ἀλλὰ τοσοῦτον ἀπέχομεν ταύτης τῆς φρονήσεως, ὥσθ᾽ Ὅμηρος ὁ μεγίστην ἐπὶ σοφίᾳ δόξαν εἰληφὼς καὶ τοὺς θεοὺς πεποίηκεν ἔστιν ὅτε βουλευομένους ὑπὲρ αὐτῶν, οὐ τὴν ἐκείνων γνώμην εἰδώς, ἀλλ᾽ ἡμῖν ἐνδείξασθαι βουλόμενος ὅτι τοῖς ἀνθρώποις ἓν τοῦτο τῶν ἀδυνάτων ἐστίν.

Ἰσοκράτους, Κατὰ τῶν σοφιστῶν1-2

Μον.:20

Β.

1. Να γράψετε τους ζητούμενους ονοματικούς & αντωνυμικούς τύπους:

πάντες: γενική ενικού αριθμού, θηλυκού γένους

ἀληθῆ: δοτική ίδιου αριθμού

ὑποσχέσεις: δοτική ενικού αριθμού

ἰδιωτῶν: κλητική ενικού αριθμού

ἔριδας: αιτιατική ενικού αριθμού

ἡμετέρας: ίδιο τύπο στο γ΄ πρόσωπο

τοσοῦτον: αιτιατική πληθυντικού αριθμού, θηλυκού γένους

δόξαν: δοτική ενικού αριθμού

ἡμῖν: ίδιο τύπο στο γ΄ πρόσωπο

Μον.:3

2. α. ἀληθῆ: Να γράψετε τα παραθετικά του επιρρήματος.

    β. μείζους: Να κλίνετε στον ίδιο βαθμό το ουδέτερο γένος (στον πληθυντικό αριθμό).

    γ. ἄμεινον, πρῶτον, μεγίστην: Να γράψετε τον ίδιο τύπο στους άλλους  βαθμούς.

Μον.:3

3.  Να γράψετε τους ζητούμενους ρηματικούς  τύπους:

ἐπιχειροῦντες: β΄ ενικό προστακτικής, ίδιων χρόνου & φωνής

λέγειν: ίδιο τύπο στον μέλλοντα

ἤκουον: μετοχή μέλλοντα (αρσενικό γένος, ονομαστική ενικ. αριθμού)

τολμῶντες: β΄ ενικό οριστικής παρατατικού, ίδιας φωνής

αἱρουμένους: ίδιο τύπο σε αόριστο β΄

μισήσειεν: ίδιο πρόσωπο υποτακτικής, ίδιων χρόνου & φωνής

προγιγνώσκειν: ίδιο τύπο σε αόριστο

ἀπέχομεν: β΄ ενικό υποτακτικής αορίστου, ίδια φωνής

εἰληφὼς: ίδιο τύπο σε μέλλοντα

εἰδώς: β΄ πληθυντικό οριστικής ενεστώτα

ἐνδείξασθαι: γ΄ ενικό οριστικής ενεστώτα ενεργητικής φωνής

            Μον.:3

4. Να αναγνωρίσετε το συντακτικό ρόλο των παρακάτω λέξεων:

παιδεύειν, μείζους, βουλεύεσθαι, τοὺς αἱρουμένους, ἅπασιν, ἐπὶ σοφίᾳ, τὴν ἐκείνων, ἓν,  τῶν ἀδυνάτων.

            Μον.: 3

5. Να χωρίσετε την τελευταία περίοδο του κειμένου σε προτάσεις αναφέροντας το είδος τους (μόνο ονομαστικά, δίχως πλήρη αναγνώριση)   

Μον.: 1

6. Να αναγνωρίσετε τον υποθετικό λόγο της πρώτης ημιπεριόδου και κατόπιν να τον μετατρέψετε ώστε να δηλώνει την απλή σκέψη.

Μον.: 2

7. εἰδώς: Να αναγνωρίσετε το είδος της μετοχής και να την αναλύσετε σε ισοδύναμη δευτερεύουσα πρόταση.

Μον.: 2

8. Οἶμαι γὰρ ἅπασιν εἶναι φανερὸν ὅτι τὰ μέλλοντα προγιγνώσκειν οὐ τῆς ἡμετέρας φύσεώς ἐστιν: Να εντοπίσετε τους πλάγιους λόγους, να τους αναγνωρίσετε και να τους μεταφέρετε στον ευθύ λόγο.  

Μον.: 3

Σημ.: Τις απαντήσεις των κριτηρίων αξιολόγησης μπορείτε να τις βλέπετε εδώ.

Προτεινόμενο διαγώνισμα αδιδάκτου κειμένου αρχαίων ελληνικών

Α. Να μεταφράσετε το παρακάτω απόσπασμα:

[2] ὑπόλοιπον ἡμῖν, ὦ Ἀθηναῖοι, καὶ ταῦτ᾽ ἀγωνιζομένοις ἀγῶνα τηλικοῦτον ἡλίκος οὐδεπώποτε γέγονε τῇ πόλει, κοινῇ πᾶσιν ὑμῖν παρακελεύεσθαι, πρῶτον μὲν τοῖς λοιποῖς ἡμῖν συγγνώμην ἔχειν, ἂν τῶν αὐτῶν ἐνίοις περιπίπτωμεν — οὐ γὰρ ἵν᾽ ἐνοχλῶμεν ὑμᾶς, ἀλλ᾽ ἵν᾽ ὀργίζεσθαι μᾶλλον παροξύνωμεν, δὶς περὶ τῶν αὐτῶν ἐροῦμεν —, ἔπειτα μὴ προΐεσθαι τὰ κοινὰ τῆς πόλεως ἁπάσης δίκαια, μηδὲ τὴν κοινὴν σωτηρίαν ἀντικαταλλάξασθαι τῶν τοῦ κρινομένου λόγων. [3] ὁρᾶτε γάρ, ὦ Ἀθηναῖοι, ὅτι παρὰ μὲν ὑμῖν Δημοσθένης οὑτοσὶ κρίνεται, παρὰ δὲ τοῖς ἄλλοις ὑμεῖς· οἳ σκοποῦσι τίνα ποτὲ γνώμην ἕξετε περὶ τῶν τῇ πατρίδι συμφερόντων, καὶ πότερον τὰς ἰδίας τούτων δωροδοκίας καὶ πονηρίας ἀναδέξεσθ᾽ εἰς ὑμᾶς αὐτούς, ἢ φανερὸν πᾶσιν ἀνθρώποις ποιήσετε διότι μισεῖτε τοὺς κατὰ τῆς πολιτείας δῶρα λαμβάνοντας. 

Δεινάρχου, Κατὰ Δημοσθένους 2-3

 

Μον.: 20

Β. 1α. Να γράψετε τους ζητούμενους ονοματικούς & αντωνυμικούς τύπους:
ἡμῖν: ίδιο τύπο στο γ΄ πρόσωπο 
ἀγῶνα: δοτική πληθυντικού αριθμού 
τηλικοῦτον: δοτική πληθυντικού αριθμού θηλυκού γένους
τῇ πόλει: αιτιατική ενικού αριθμού 
τῇ πατρίδι: ίδια πτώση στον άλλο αριθμό 
ὑμᾶς αὐτούς: ίδιο τύπο στον ενικό αριθμό 

Μον.: 3

1β. ἰδίας: Να γράψετε τους άλλους βαθμούς του επιθέτου (διατηρώντας γένος, πτώση και αριθμό) 

Μον.: 2 

2. Να γράψετε τους ζητούμενους ρηματικούς τύπους: 
ἀγωνιζομένοις: ίδιο τύπο στον μέλλοντα
ἔχειν: β΄ ενικό προστακτικής αορίστου 
περιπίπτωμεν: ίδιο τύπο στον αόριστο
ὀργίζεσθαι: ίδιο τύπο στον μέλλοντα
ἐροῦμεν: ίδιο τύπο στον παρακείμενο 
παροξύνωμεν: γ΄ πληθυντικό οριστικής μέσου παρακειμένου 
προΐεσθαι: ίδιο τύπο στον μέσο αόριστο
κρίνεται: ίδιο τύπο στον μέλλοντα 
σκοποῦσι: ίδιο τύπο στον παρακείμενο 
λαμβάνοντας: ίδιο τύπο στον μέλλοντα και τον αόριστο

Μον.: 5

3α. ἡμῖν ( το 1ο), ὑμῖν( το 1ο) , παρακελεύεσθαι, ἐνίοις, ἁπάσης, τῶν τοῦ κρινομένου, προΐεσθαι, τῇ πατρίδι,  ἀνθρώποις: Να αναγνωρίσετε το συντακτικό ρόλο των παραπάνω λέξεων.

Μον.: 3

3β.  ἀγωνιζομένοις: Να αναγνωρίσετε το είδος της μετοχής και να την αναλύσετε σε ισοδύναμη δευτερεύουσα πρόταση.  

Μον.: 2

3γ. ἂν τῶν αὐτῶν ἐνίοις περιπίπτωμεν: Να βρείτε την απόδοση και να αναφέρετε το είδος του υποθετικού λόγου. 

Μον.: 2

3δ. ὁρᾶτε γάρ, ὦ Ἀθηναῖοι, ὅτι παρὰ μὲν ὑμῖν Δημοσθένης οὑτοσὶ κρίνεται, παρὰ δὲ τοῖς ἄλλοις ὑμεῖς· οἳ σκοποῦσι τίνα ποτὲ γνώμην ἕξετε περὶ τῶν τῇ πατρίδι συμφερόντων: Να εντοπίσετε στο παραπάνω απόσπασμα τους πλάγιους λόγους, να τους αναγνωρίσετε και κατόπιν να τους μεταφέρετε στον ευθύ λόγο. 

Μον.: 3

 
Σημ.: Τις απαντήσεις των κριτηρίων αξιολόγησης μπορείτε να τις βλέπετε εδώ.

ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ

Προτεινόμενο διαγώνισμα αδιδάκτου κειμένου αρχαίων ελληνικών

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

ΥΠΕΡΕΙΔΗΣ, ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ, 6, 15-16

[15] καὶ μηδεὶς ὑπολάβῃ με τῶν ἄλλων πολιτῶν μηδένα λόγον ποιεῖσθαι, ἀλλὰ Λεωσθένη μόν<ον> ἐγκωμιάζειν. συμβαίνει γὰρ τὸν Λεωσθένους ἔπαινον ἐπὶ ταῖς μάχαις ἐγκώμιον τῶν ἄλλων πολιτῶν εἶναι· τοῦ μὲν γὰρ βουλεύεσθαι καλῶς ὁ στρατηγὸς αἴτιος, τοῦ δὲ νικᾶν μαχομένους οἱ κινδυνεύειν ἐθέλοντες τοῖς σώμασιν· ὥστε ὅταν ἐπαινῶ τὴν γεγονυῖαν νίκην, ἅμα τῇ Λεωσθένους ἡγεμονίᾳ καὶ τὴν τῶν ἄλλων ἀρετὴν ἐγκωμιάσω.[16] τίς γὰρ οὐκ ἂν δικαίως ἐπαινοίη τῶν πολιτῶν τοὺς ἐν τῷδε τῷ πολέμῳ τελευτήσαντας, οἳ τὰς ἑαυτῶν ψυχὰς ἔδωκαν ὑπὲρ τῆς τῶν Ἑλλήνων ἐλευθερίας, φανερωτάτην ἀπόδειξιν ταύτην ἡγούμενοι εἶναι τοῦ βούλεσθαι τῇ Ἑλλάδι τὴν ἐλευθερίαν περιθεῖναι, τὸ μαχομένους τελευτῆσαι ὑπὲρ αὐτῆς.

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

1. Να γράψετε την μετάφραση του παραπάνω αποσπάσματος.

Μον.:20

2. Να γράψετε τους ζητούμενους ονοματικούς & αντωνυμικούς τύπους:

πολιτῶν: κλητική ενικού αριθμού

μηδένα λόγον: δοτική πληθυντικού αριθμού

Λεωσθένη: κλητική ενικού αριθμού

τοῖς σώμασιν: ίδια πτώση στον άλλο αριθμό

τῷδε τῷ πολέμῳ: ίδια πτώση στον άλλο αριθμό

ἑαυτῶν: ίδιο τύπο εναλλακτικά

ἀπόδειξιν: δοτική ενικού αριθμού

Μον.:3

3.

α) καλῶς, δικαίως: Να γράψετε τα παραθετικά των επιρρημάτων

β) καλῶς: Να κλίνετε το αρσενικό  και το ουδέτερο γένος στον πληθυντικό αριθμό, του συγκριτικού βαθμού του αντίστοιχου επιθέτου.

Μον.:3

4. Να γράψετε τους ζητούμενους ρηματικούς τύπους:

ὑπολάβῃ: β΄ ενικό ευκτικής μέλλοντα

συμβαίνει: απαρέμφατο αορίστου

μαχομένους: β΄ ενικό οριστικής μέλλοντα

ἐπαινῶ: γ΄ πληθυντικό προστακτικής ενεστώτα

γεγονυῖαν: β΄ ενικό προστακτικής αορίστου

ἔδωκαν: β΄ ενικό προστακτικής αορίστου

ἡγούμενοι: α΄ ενικό υποτακτικής ενεστώτα

περιθεῖναι: α΄ πληθυντικό οριστικής αορίστου

Μον.:4

5. Να αναγνωρίσετε το συντακτικό ρόλο των λέξεων: με, Λεωσθένη, ἔπαινον, πολιτῶν ( το 2ο),  εἶναι, τοῦ  βουλεύεσθαι, αἴτιος, τῶν πολιτῶν ( το 3ο),  τὰς ἑαυτῶν, τὸ τελευτῆσαι.

Μον.:2

6. ὅταν ἐπαινῶ τὴν γεγονυῖαν νίκην: Να αναγνωρίσετε τη δευτερεύουσα πρόταση, δικαιολογώντας την εκφορά της.

Μον.:2

7. φανερωτάτην ἀπόδειξιν ταύτην ἡγούμενοι εἶναι τοῦ βούλεσθαι τῇ Ἑλλάδι τὴν ἐλευθερίαν περιθεῖναι, τὸ μαχομένους τελευτῆσαι ὑπὲρ αὐτῆς: Να εντοπίσετε τον πλάγιο λόγο του αποσπάσματος, να τον αναγνωρίσετε και να τον μετατρέψετε σε ευθύ.

Μον.:4

8. ἡγούμενοι: Να αναγνωρίσετε το είδος της μετοχής και να την μετατρέψετε σε ισοδύναμη δευτερεύουσα πρόταση.

Μον.:2

Σημ.: Τις απαντήσεις των διαγωνισμάτων μπορείτε να τις βλέπετε εδώ 

καλή επιτυχία